การวัดคุณค่าทางสังคม (Social Value Measurement) – เมื่อใดที่เราควรใช้ระดับ “ความเข้มงวดของมาตรฐาน” สูง 
.
โดย Craig Foden
Social Value Technical Manager, Social Value International
(เผยแพร่วันที่ 1 ตุลาคม)
.
คำถามที่ผมมักถูกถามบ่อยคือ “เราจำเป็นต้องวัดคุณค่าทางสังคม (Social Value) ด้วยระดับความเข้มงวดของมาตรฐานสูงเสมอไปหรือไม่ ”
.
นี่เป็นคำถามที่ดีมาก เพราะองค์กรส่วนใหญ่ต้องการตัดสินใจอย่างมีข้อมูลเพื่อเพิ่มพูนความเป็นอยู่ที่ดี (wellbeing) ของผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย แต่ในความเป็นจริง พวกเขาไม่ได้มีทรัพยากรไม่จำกัดสำหรับการวิเคราะห์ทุกเรื่อง
.
คำตอบสั้น ๆ คือ “ไม่จำเป็น” — เราไม่ต้องใช้ระดับความเข้มงวดสูงในทุกกรณี
.
สิ่งที่สำคัญคือ ระดับของความเข้มงวดของมาตรฐานควร “เหมาะสมกับลักษณะของการตัดสินใจ”
.
นี่คือความหมายของวลีที่ว่า
“Enough precision for the decision” — ความแม่นยำที่เพียงพอต่อการตัดสินใจ
กล่าวคือ ระดับของหลักฐานควร “มากพอ” สำหรับจุดประสงค์นั้น — แต่ไม่มากเกินไป และไม่น้อยเกินไป
.
ปัจจัยที่กำหนดระดับของความเข้มงวดของมาตรฐาน
ความสำคัญของผลกระทบที่อาจเกิดขึ้น (potential impacts) และความยากง่ายในการ “ย้อนกลับ” การตัดสินใจนั้น จะเป็นตัวกำหนดว่าควรใช้ระดับความเข้มงวดมากเพียงใด
.
ตัวอย่างเช่น:
- กรณีที่มีผลกระทบต่ำ และสามารถย้อนกลับได้ง่าย เช่น การเปลี่ยนเวลาเริ่มต้นของหลักสูตรอบรม จากข้อมูลที่ผู้เข้าร่วมให้ข้อเสนอแนะว่า หากเริ่มสายขึ้นเล็กน้อยจะสะดวกต่อการรับ–ส่งบุตรหลาน
การตัดสินใจเช่นนี้ไม่จำเป็นต้องทำการวิเคราะห์เชิงลึก มีการตรวจสอบภายนอก หรือใช้กลุ่มควบคุมให้ซับซ้อน เพราะไม่คุ้มค่ากับทรัพยากรที่จะใช้ - กรณีที่มีผลกระทบสูง และย้อนกลับได้ยาก
เช่น การที่องค์กรจะเริ่มดำเนินกิจกรรมใหม่โดยอิงจากข้อมูลคาดการณ์ หรือจะยุติโครงการหนึ่งโดยอิงจากผลการประเมิน หรือการที่รัฐบาลจะออกกฎหมายใหม่ซึ่งจะส่งผลต่อทั้งภาคเศรษฐกิจหนึ่ง ๆ
ในกรณีเช่นนี้ การวิเคราะห์ควรทำอย่างเข้มงวดสูง และมีการตรวจสอบหรือรับรองจากภายนอก
ในทางปฏิบัติ การตัดสินใจต่าง ๆ จะอยู่บน “สเปกตรัม” ของระดับความเข้มงวด
ผู้ตัดสินใจจึงจำเป็นต้องพิจารณาด้วยตนเองว่า ระดับใดจึงจะเหมาะสม
แนวคิด “Impact Risk” — ความเสี่ยงจากการตัดสินใจที่ไม่เหมาะสม
แนวคิดที่เป็นประโยชน์มากคือ “ความเสี่ยงเชิงผลกระทบ (Impact Risk)” หมายถึง ความเสี่ยงที่การตัดสินใจอาจ “ไม่เหมาะสม” หรือ “ไม่มีประสิทธิภาพในการใช้ทรัพยากร”
ปัจจัยที่ใช้ประเมินความเสี่ยงนี้ ได้แก่
- ผลกระทบของการตัดสินใจ ต่อความเป็นอยู่ที่ดีของผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย
- ความเป็นไปได้ที่ผลกระทบเหล่านั้นจะเกิดขึ้นจริง
- ความยากง่ายในการกลับไปแก้ไขการตัดสินใจนั้น
ข้อแลกเปลี่ยน (trade-offs) เช่น ทรัพยากรที่มีจำกัดสำหรับการทำการวิเคราะห์
“Rigour” – ระดับความเข้มงวดของของมาตรฐาน ไม่ได้หมายถึง “การเก็บข้อมูลให้มากขึ้น”
อีกหนึ่งความเข้าใจผิดที่พบบ่อยคือ คิดว่าการเพิ่มระดับความเข้มงวด หมายถึง “การเก็บข้อมูลให้มากขึ้น”
ในความเป็นจริง “ความเข้มงวด” ขึ้นอยู่กับว่า ข้อมูลที่เรามีนั้น สมบูรณ์ (complete) และ แม่นยำ (accurate) มากน้อยเพียงใด
.
ความสมบูรณ์ (Completeness)
คือ การที่ผลลัพธ์ (outcomes) ที่สำคัญและเกี่ยวข้องกับผู้มีส่วนได้ส่วนเสียทั้งหมด ถูกนำมาพิจารณาในการวิเคราะห์ครบถ้วนหรือไม่
ผลลัพธ์ถือเป็น “สาระสำคัญ (material)” เมื่อมันมีทั้ง “ความเกี่ยวข้อง (relevant)” และ “ความสำคัญ (significant)” ต่อผู้มีส่วนได้ส่วนเสีย
หากผลลัพธ์ที่มีสาระสำคัญทั้งหมดถูกรวมไว้ การวิเคราะห์นั้นจะถือว่ามีความสมบูรณ์สูง
แต่หากละเว้นข้อมูลสำคัญบางส่วนไป ก็มีความเสี่ยงที่จะนำไปสู่การตัดสินใจที่ไม่เหมาะสม
.
ความแม่นยำ (Accuracy)
คือ ระดับความละเอียดในการเก็บข้อมูล เช่น ขนาดกลุ่มตัวอย่าง (sample size), ตัวชี้วัดที่เลือกใช้, วิธีการประเมินมูลค่าผลลัพธ์ ฯลฯ โดยทั่วไป ยิ่งผู้มีส่วนได้ส่วนเสียมีส่วนร่วมมากเท่าใด ระดับความแม่นยำก็จะยิ่งสูงขึ้นเท่านั้น
บทความต้นฉบับ >> https://www.socialvalueint.org/blog/social-value-measurement-when-should-we-use-high-levels-of-rigou
.
การใช้ “หลักการของคุณค่าทางสังคม” (Principles of Social Value)
ไม่ว่าคุณจะใช้ระดับความเข้มงวดมากหรือน้อยเพียงใด หลักการของ Social Value ทั้งหมด ควรถูกนำมาใช้เสมอ เมื่อใช้ร่วมกัน หลักการเหล่านี้จะเป็น “กรอบแนวทาง (framework)” ที่ช่วยให้องค์กรทุกขนาดและทุกภาคส่วน สามารถใช้ข้อมูลที่มีอยู่เพื่อ “ตัดสินใจอย่างรอบรู้และมีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น” สามารถอ่านเพิ่มเติมเกี่ยวกับ หลักการทั้ง 8 ข้อของ Social Value ได้ที่ https://www.socialvalueint.org/principles
.
ASSURANCE (การตรวจรับรอง)
ไม่ว่าจะใช้ระดับความเข้มงวดของมาตรฐานเท่าใดก็ตาม
การตรวจสอบและรับรอง (Assurance) คือเครื่องมือสำคัญในการยืนยันว่า การประเมินนั้นเป็นไปตามหลักการและมาตรฐานของ Social Value อย่างแท้จริง
ใส่ความเห็น